César Manrique op Lanzarote: zijn werken, tickets en de complete route

César Manrique is overal op Lanzarote: in het restaurant dat op de hitte van de vulkaan grilt, in een grot die een concertzaal werd, in een uitkijkpunt dat in de rotswand is uitgehakt en zelfs in de naam van het vliegveld. Deze gids zet op een rij wat je van César Manrique op Lanzarote kunt zien, wat elke plek kost, wie hem beheert en hoe je alles in één of twee dagen past zonder tijd of geld te verspillen.

Eerst dit: de plekken vallen onder twee verschillende organisaties. Zeven centra worden door het Cabildo beheerd via de CACT (Centros de Arte, Cultura y Turismo), en de twee huizen van Manrique zijn van de particuliere Fundación César Manrique. Er is geen ticket dat overal geldig is.

Wie was César Manrique

Hij werd op 24 april 1919 in Arrecife geboren. Hij studeerde aan de Real Academia de Bellas Artes de San Fernando en woonde van 1945 tot 1964 in Madrid, waar hij zich bewoog in de informele en materieschilderkunst van de jaren vijftig. In 1964 vertrok hij naar New York, had drie solotentoonstellingen in de Catherine Viviano Gallery en keerde halverwege de jaren zestig voorgoed terug naar Lanzarote.

Samen met Cabildo-voorzitter José Ramírez Cerdá en een team met onder anderen Jesús Soto, Luis Morales en Antonio Álvarez maakte hij van grotten, groeves en kliffen plekken om te bezoeken. Hij noemde het "kunst-natuur / natuur-kunst": ingrijpen in het vulkanische landschap zonder het te verbergen. In 1967 nam het Cabildo een landschapsverordening aan die reclameborden langs de wegen verbood, en het Eilandplan van 1991 bracht het geplande aantal toeristenbedden terug van zo'n 250.000 naar zo'n 115.000. Volgens de CACT leidde dat plan ertoe dat UNESCO het eiland in 1993 tot Biosfeerreservaat uitriep.

Hij was ook een lastige activist: in 1986 schreef hij "Lanzarote is aan het sterven" en hij leidde protesten tegen hotelcomplexen, zoals dat in Los Pocillos in 1988. Hij overleed op 25 september 1992, 73 jaar oud, bij een verkeersongeluk toen hij bij zijn Stichting in Tahíche wegreed. Zijn werken zijn geen decor: het is zijn manier van denken over het eiland, in gebouwde vorm.

Wat te zien van César Manrique op Lanzarote: alle plekken

De prijzen gelden voor volwassenen; kinderen van 7 tot 12 jaar betalen de helft bij de CACT en 3 € bij de Stichting, en kinderen onder de 7 zijn gratis bij de CACT.

Fundación César Manrique (Taro de Tahíche)

Twintig jaar lang zijn huis, van 1968 tot 1988, de langste periode op één plek in zijn leven. Het is gebouwd op de lavastroom van de uitbarstingen van 1730–1736: op het onderste niveau vijf vulkanische bellen, verbonden door lavatunnels, met zwembad, een kleine dansvloer en oven. Het vroegere atelier is nu een galerie met zijn schilderijen. Het huis beslaat 3.000 m² op een terrein van 30.000 m².

Toegang 10 € (kinderen 3 €), van 10:00 tot 17:30, kassa open tot 17:00; gesloten op 1 januari. Let op de regels: geen statieven of selfiesticks, geen tassen groter dan 35 × 35 cm en geen garderobe of kluisjes. Laat je rugzak in de auto. Het is een vaste stop van de dagtours, dus vroeg op de ochtend heb je er veel meer aan. Meer in onze review van de Fundación César Manrique.

Casa-Museo César Manrique (Haría)

Een vervallen boerderij midden in het palmbos van Haría, die Manrique vanaf 1986 herbouwde en waar hij tot zijn dood woonde. Sinds 2013 open voor publiek, met het atelier precies zoals hij het achterliet. Het is het meest persoonlijke bezoek van de route.

Toegang 10 €, van 10:30 tot 17:30 (kassa tot 17:00). Het combiticket voor beide huizen kost 17 € (kinderen 4 €): je bespaart 3 € per volwassene. Grote of elektrische rolstoelen mogen niet naar binnen, maar bij de kassa kun je een aangepaste lenen. Haría en de zaterdagmarkt staan in onze gids over Noord-Lanzarote.

Jameos del Agua

Het eerste centrum dat Manrique maakte: geopend in 1968 en voltooid in 1977, samen met Jesús Soto en ambachtslieden van het eiland. Het is een stuk van de lavatunnel van La Corona: je daalt af via de Jameo Chico, loopt langs een zeewatermeer waar blinde, witte krabbetjes van 2–3 cm leven (Munidopsis polymorpha) en komt uit in de Jameo Grande, met het witte zwembad en de concertzaal.

17 €, van 10:00 tot 18:00 met laatste toegang om 17:15. Het ticket heeft geen tijdslot en voor 22,40 € zit de Casa de los Volcanes, het museum ter plekke, erbij. Gooi geen munten in het meer en laat de kinderwagen in de auto: die mag niet mee. Alles staat in de gids over Jameos del Agua.

Cueva de los Verdes (werk van Jesús Soto)

Velen schrijven hem toe aan Manrique, maar de inrichting is van Jesús Soto, die de grot in 1964 opende met het looppad, het licht en het geluid. Het is een ander stuk van dezelfde tunnel van La Corona, volgens de CACT ruim 7 km lang. Het bezoek is met gids, duurt zo'n 50 minuten en eindigt met een verrassing die we niet gaan verklappen.

17 €, alleen online en met vast tijdslot, niet te wijzigen of te annuleren. Wees er 15 minuten van tevoren. Niet geschikt bij claustrofobie, en wie langer is dan 1,80 m loopt op sommige stukken gebukt. Meer in de gids over de Cueva de los Verdes.

Mirador del Río

Tussen 1971 en 1973 uitgehakt in de Risco de Famara, samen met Eduardo Cáceres en Jesús Soto, en bekleed met natuursteen. Binnen kijken twee grote boogramen uit over de zeestraat El Río en La Graciosa; boven ligt een terras dat je via een wenteltrap bereikt. Bestel in het café een barraquito (lokale koffie met gecondenseerde melk en likeur).

9 €, van 10:00 tot 17:00, laatste toegang om 16:40. Van oktober tot mei raden de CACT aan een warme jas mee te nemen. Er rijdt geen guagua (bus) naartoe.

Jardín de Cactus (Guatiza)

Een oude "rofera", een groeve die ook als vuilstortplaats werd gebruikt, omgebouwd tot amfitheater vol cactussen: bijna 500 soorten en meer dan 4.500 exemplaren uit vijf continenten. De eerste plant ging op 18 januari 1989 de grond in en het werk won in 2017 de Internationale Carlo Scarpa-prijs. Bovenaan staat een gerestaureerde gofiomolen, en eromheen liggen velden met vijgcactussen waarop de cochenilleluis wordt gekweekt.

9 €, van 10:00 tot 17:00, laatste toegang om 16:30. Er is een brunch (22 €, van 11:00 tot 13:30) die je apart reserveert en waarvoor je een toegangsticket nodig hebt.

Castillo de San José – MIAC (Arrecife)

Een fort uit het eind van de 18e eeuw aan de baai van Arrecife, bijgenaamd de "Hongerburcht", dat Manrique ombouwde tot Internationaal Museum voor Hedendaagse Kunst. Het opende op 8 december 1976 en toont werk van Miró, Tàpies, Manolo Millares, Chirino en Pancho Lasso.

5,40 €, dagelijks van 11:00 tot 18:00; het is het goedkoopste betaalde centrum en het centrum dat het laatst sluit: een goede keuze voor een middag in de hoofdstad. Het restaurant is van zondag tot dinsdag open van 11:00 tot 18:00 en van woensdag tot zaterdag tot 23:00. Je vindt het samen met de rest van de hoofdstad in de gids over Arrecife.

Casa Museo en Monumento al Campesino (Mozaga)

Een eerbetoon aan de boer van Lanzarote, begonnen in 1968: huizen in traditionele bouwstijl, werkplaatsen en het beeld Fecundidad op de Peña de Tajaste. "Monumento al Campesino" is de gangbare naam voor hetzelfde complex. Het is gratis, open van 10:00 tot 18:00 en het restaurant serveert van 12:00 tot 16:00. Bijna alles is toegankelijk, behalve de weg naar het beeld.

Montañas del Fuego en El Diablo (Timanfaya)

Op de Islote de Hilario, in Nationaal Park Timanfaya, ontwierp Manrique restaurant El Diablo en de bezoekersingang. In El Diablo wordt gegrild boven een put van 5 meter diep op zo'n 250 °C, achter een ronde glazen wand die uitkijkt op de malpaís (lavaveld). Alleen lunch, binnen de openingstijden van het centrum, en reserveren kan niet.

Toegang tot de Montañas del Fuego kost 30 €, wordt alleen online met vast tijdslot verkocht, wordt niet terugbetaald en omvat de Ruta de los Volcanes (vulkanenroute) per bus (van 09:30 tot 15:45). Op eigen houtje door het park gaan kan niet. Alles wat je praktisch moet weten staat in de gids over Timanfaya.

LagOmar: prijs en het "huis van Omar Sharif"

LagOmar wordt na Manrique zelf het meest gezocht, en dat vraagt om opheldering: het is geen huis van César Manrique en hoort niet bij de Stichting of de CACT. Het is een particulier museum in Nazaret (Teguise), gebouwd op zo'n 7.000 m² oude vulkanische groeve "onder invloed" van Manrique en met medewerking van Jesús Soto, die de ijzeren lampen ontwierp. Het is sinds begin jaren negentig een familieproject.

Volgens het museum kocht Omar Sharif het pand tijdens zijn verblijf op het eiland. Dat hij het 48 uur later bij het bridgen verloor, is een legende die gidsen graag vertellen, niet iets wat het museum bevestigt. Wat wel klopt: Almodóvar filmde hier Amarga Navidad.

• Prijzen: 10 € voor de gewone toegang (huis, tuinen, terrassen, tunnels en uitkijkpunten), 16 € met rondleiding en 35 € voor de "Early Experience", voor de opening, voor maximaal 10 personen. Er zijn tarieven voor kinderen en eilandbewoners.
• Openingstijden: van 10:00 tot 18:00, laatste toegang om 17:30. Reken op 45–60 minuten.
• Rondleidingen: woensdag en vrijdag om 12:00 in het Spaans en Engels; donderdag om 12:00 in het Spaans en Frans.
• Niet zwemmen: zwembaden en watertunnel zijn alleen om naar te kijken. Niet toegankelijk voor rolstoelen, en met een kinderwagen kom je maar op een deel van de route.

Tickets: er is geen combiticket voor César Manrique

Kort antwoord: er wordt op dit moment geen pas voor meerdere centra verkocht. Sinds de tariefwijziging van de CACT is er geen enkele pas meer te koop en biedt de officiële webshop alleen losse tickets. De enige combinatie van de CACT is Jameos del Agua + Casa de los Volcanes (22,40 €), en de enige van de Stichting is die van haar twee huizen (17 €). Verkoopt iemand je een "Manrique-pas", dan is dat een tour met tickets inbegrepen.

De rekensom voor een volwassene: de vijf grote CACT-centra (Timanfaya 30 + Jameos 17 + Cueva 17 + Mirador 9 + Cactus 9) kosten samen 82 €. Met de twee huizen van de Stichting erbij 99 €. Tel het MIAC (5,40 €) en de Campesino (gratis) erbij op en je ziet het complete werk voor iets meer dan 104 €.

César Manrique-route in één dag

Dit is de dag die de tours ook doen, maar logischer en met een extra stop. Het belangrijkste: de Mirador del Río en de Jardín de Cactus sluiten eerder dan Jameos, en de Cueva heeft een vast tijdslot.

1. 10:00 · Fundación César Manrique in Tahíche, meteen bij opening en voor de touringcars.
2. Jardín de Cactus in Guatiza, op weg naar het noorden.
3. Cueva de los Verdes, met een gereserveerd tijdslot rond het middaguur.
4. Jameos del Agua, een kilometer van de Cueva: bezoek en lunch in het restaurant van de Jameo Chico.
5. Mirador del Río, naar binnen voor 16:40 voor het middaglicht boven La Graciosa.

Kosten aan tickets: 10 + 9 + 17 + 17 + 9 = 62 € per volwassene. Heb je op de terugweg naar het zuiden nog tijd, dan ligt de Campesino in Mozaga op de route en is hij gratis.

César Manrique-route in twee dagen

Met twee dagen zie je alles zonder haast, inclusief het Casa-Museo in Haría en Timanfaya, die de dagtour overslaat.

Dag 1 · Het noorden. Jardín de Cactus om 10:00 → Cueva de los Verdes (tijdslot halverwege de ochtend) → Jameos del Agua met lunch → Mirador del Río (voor 16:40) → Casa-Museo in Haría, kassa open tot 17:00. Is het zaterdag, begin dan met de ambachtsmarkt van Haría.

Dag 2 · Het midden en het vuur. Montañas del Fuego in het eerste tijdslot (09:30) en vroeg lunchen in El Diablo → Monumento al Campesino → Fundación César Manrique (kassa tot 17:00) → LagOmar als je nog energie hebt (laatste toegang 17:30) → diner in het restaurant van het MIAC in Arrecife (woensdag tot zaterdag open tot 23:00).

Tickets voor beide dagen: 99 € per volwassene met het combiticket van de Stichting, 109 € als je LagOmar toevoegt. De Stichting vermeldt niet of het combiticket op twee verschillende dagen geldig is: vraag het de eerste dag aan de kassa.

Zonder auto: de Manrique-route per guagua

Een deel van de route kun je met het openbaar vervoer doen via lijn 7 (Arrecife–Máguez), die in één rit langs halte "Cruce César Manrique" in Tahíche komt (11 minuten vanaf Arrecife), Nazaret voor LagOmar (17 minuten), de Jardín de Cactus (35 minuten) en het plein van Haría (54 minuten). Vertrek uit Arrecife om 08:00, 10:00, 17:10 en 22:30 (op zondag om de twee uur), dus voor een Manrique-dag heb je alleen iets aan de eerste twee.

Lijn 9 (Arrecife–Órzola) stopt ook bij Cruce César Manrique, de Jardín de Cactus en Jameos del Agua, maar alleen sommige ritten rijden Jameos in. Naar de Mirador del Río en Timanfaya rijdt geen enkele guagua, en de loopafstand van de halte tot de ingang van de Stichting wordt nergens vermeld: bekijk die vooraf op een kaart. Dienstregeling op arrecifebus.com en de andere opties in de gids over Lanzarote zonder auto.

César Manrique-tour of op eigen houtje

De klassieke dagtour kost vanaf 85 € (dezelfde prijs bij GetYourGuide en Civitatis) en bevat 45 € aan tickets (Campesino, Stichting, Mirador del Río, Jardín de Cactus en Jameos). Je betaalt dus zo'n 40 € voor de bus, het ophalen bij je hotel en de gids. De Cueva de los Verdes, het Casa-Museo in Haría en Timanfaya zitten er niet bij.

Onze conclusie: met twee of meer personen en een auto is het op eigen houtje goedkoper en leuker, als je vroeg vertrekt. De tour is de moeite waard als je alleen reist, niet wilt rijden of graag een gids hebt die bij elke plek het verhaal vertelt.

De tours die we aanraden

1

Voor het belangrijkste in één dag

De klassieke dagtour: Campesino, Stichting, Mirador, Cactus en Jameos met gids en tickets. Heel hoge score met honderden reviews.

GetYourGuide8 - 9 uur

Lanzarote: dagtour met als thema César Manrique

4,6 (458)

vanaf € 85Beschikbaarheid bekijken

2

Als je meer achtergrond wilt

Rondleiding over de nalatenschap van Manrique, 8 uur, vergelijkbare prijs en goede score.

GetYourGuide8 uur

Lanzarote: rondleiding met als thema de erfenis van César Manrique

4,6 (223)

vanaf € 83Beschikbaarheid bekijken

3

Marktzondag

Markt van Teguise en Fundación César Manrique in een halve dag, vanaf 24 €.

GetYourGuide5 uur

Teguise: markt en Fundacion César Manrique

4,3 (58)

vanaf € 24Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide8 - 9 uur

Lanzarote: dagtour met als thema César Manrique

4,6 (458)

vanaf € 85Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide5 uur

Magisch Lanzarote: tour door het noorden van het eiland

4,7 (150)

vanaf € 63,75Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide5 uur

Teguise: markt en Fundacion César Manrique

4,3 (58)

vanaf € 24Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide5,5 uur

Lanzarote bij nacht: lokaal diner, wijnproeverij en LagOmar

4,1 (190)

vanaf € 69Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide4 uur

Excursie met als thema César Manrique op Lanzarote, met Cactustuin en LagOmar

4,3 (17)

vanaf € 69Beschikbaarheid bekijken

GetYourGuide9 uur

Premium Lanzarote: ontdek 3 iconische kunst- en toerismecentra

4,8 (12)

vanaf € 99Beschikbaarheid bekijken

Alles bekijken bij GetYourGuide →Prijzen gecontroleerd op 5 oktober 2026

Liever bredere excursies? Bekijk de volledige lijst met wat te doen op Lanzarote of onze review van de CACT.

Veelgestelde vragen